Technologia druku atramentowego została opracowana w latach siedemdziesiątych natomiast pierwsze powszechnie dostępne drukarki atramentowe zostały wprowadzone na rynek pod koniec lat osiemdziesiątych przez firmę Hewlett Packard jako serię modeli o nazwie DESKJET.

Technologia polega na przenoszeniu na papier mikroskopijnych plamek atramentu przez głowicę drukującą. Jako tusz używane są atramenty rozpuszczalnikowe lub pigmentowe. Kolory powstają poprzez odpowiednie nanoszenie plamek atramentów poszczególnych kolorów. W celu uzyskiwania barwnych wydruków wykorzystywane są 4 kolory podstawowe w modelu CMYK (niebieski, purpurowy, żółty oraz czarny). Poprzez odpowiednie rozmieszczenie plamek atramentu z 4 poszczególnych kolorów uzyskuje się półtony i w efekcie można uzyskać pełnobarwne obrazy.

Dla każdego koloru głowica posiada osobny zestaw dysz. To właśnie dysze sterowane układami drukarki nanoszą poszczególne kropla atramentu na arkusz. Oczywiście wielkość pojedynczej kropli ma znaczenie dla druku precyzyjnych i pełnych kolorowych obrazów. Często przy parametrach drukarek podawana jest rozdzielczość robocza podawana w jednostkach DPI (ilość punktów na cal). W przypadku drukarek atramentowych oznacza to ilość naniesionych kropli na cal 1 linii drukowanej przez głowicę w poziomie natomiast w pionie dotyczy to linii prostopadłej do ruchu głowicy.

Obecnie są stosowane głównie dwie metody nanoszenia kropli na papier – Drop On Demand (kropla na żądanie)  oraz Continuous-Ink-Jet (przenoszony strumień atramentu). Głowice DOD wystrzeliwują krople tylko na żądanie ukłądu sterującego drukarki natomiast głowice CIJ wykorzystują naładowany elektrycznie strumień atramentu który poprzez pole elektromagnetyczne jest sterowany na arkusz w przypadku druku natomiast dla pustych miejsc jest przekierowany z powrotem do układu zbiornika z atramentem. Dla głowic DOD są wykorzystywane z kolei dwie technologie przenoszenia – termiczna i piezoelektryczna. Głowice z technologią DOD są powszechnie wykorzystywane w urządzeniach domowych i biurowych.

Technologia nanoszenia atramentu – głowica termiczna. W głowicy termicznej do każdej dyszy jest przyporządkowana komora z elementami grzewczymi. Atrament jest nagrzewany do odpowiedniej temperatury co w efekcie powoduje jego zmianę właściwości fizycznej i przedostaje się do dyszy drukującej z kolei w wyniku tego zjawiska powstaje ciśnienie które zasysa kolejną dawkę atramentu do komory. Operacja ta jest powtarzana kilkadziesiąt razy na sekundę a procesem zachodzącym w głowicy zarządza układ sterujący głowicami drukarki. Ten typ głowicy jest stosowany najczęściej ze względu na uproszczony proces produkcyjny oraz uzyskiwaną prędkość nanoszenia atramentów na nośnik. Ten typ jest jednak mniej dokładny ze względu na brak pełnej kontroli nad procesem nanoszenia kropi atramentu.

Technologia nanoszenia atramentu – głowica piezoelektryczna – Polega na zastosowaniu w głowicy i komorze dyszy kryształów które wskutek impulsów elektrycznych wpadają w drgania i w sposób mechaniczny dozują atrament przedostający się do dyszy. Ze względu na znacznie lepszą precyzję dawkowania kropli metoda ta jest często używana w profesjonalnych urządzeniach drukujących. Głowice tego typu posiadają również większą żywotność w porównaniu do głowic termicznych.

Zalety:

• niski koszt zakupu urządzenia

• możliwość druku monochromatycznego lub czarnobiałego

• możliwość druku na różnych nośnikach również nietypowych

Wady:

• stosunkowo duży koszt materiałów eksploatacyjnych oraz ich wydajność (z reguły jeden pojemni atramentu wystarczy na wydruk około 400 stron A4)

• brak odporności na czynniki zewnętrzne takie jak wilgoć, zwiększone natężenie światła

Na poniższym zdjęciu można obejrzeć głowicę drukarki atramentowej: